De Nationale Auto Pas geeft op haar homepage al duidelijk aan dat kilometerfraude niet te bestrijden valt. Bijna 20 jaar na invoering heeft één op de achttien auto's nog een teruggedraaide teller.
Wie denkt kilometerfraude uit de wereld te kunnen helpen, gelooft ook in Sinterklaas. Ik heb enkele jaren geleden al op Autoblog gepubliceerd dat ook de Nationale Auto Pas (NAP) niet waterdicht is. De Nationale Auto Pas, een idee dat ik samen met de ANWB al in 1983 publiceerde in de vorm van een Kilometer Controle Kaart, werkt niet voldoende en dat wordt zelfs duidelijk aangegeven en gepubliceerd door de NAP zelf. Na bijna twintig jaar Nationale Auto Pas heeft nog steeds één op de achttien auto’s een teruggedraaide teller. Wie vindt dat de politiek het op moet lossen, heeft het gelijk weliswaar aan zijn kant, maar de politiek is niet geïnteresseerd. En het waarom is duidelijk. Er valt niets te halen. Fraude mag dan een strafbaar feit zijn, de politie doet met kilometerfraude vrijwel niets. En misschien is dat wel logisch ook.
CRM Used Car Management heeft een rapport gemaakt waarin gemeld wordt dat tellerfraude miljarden kost. Dat zal wel, maar niemand heeft er last van en uitzoeken hoe de het precies zit, is voor de politie veel te ingewikkeld. Het OM fietst dus vrijwel nergens achteraan als er aangifte is gedaan. Voorbeeld: een autohandelaar belazert jarenlang de kluit, verdient daarmee tonnen mee en meer dan 200 mensen doen aangifte. De politie neemt twee ton contant geld in beslag. Eitje voor het OM, zult u denken. Dat valt tegen. De Officier van Justitie eist celstraf en de rechter gaat daarin mee. De autohandelaar wordt veroordeeld tot 18 maanden cel, maar gaat in hoger beroep. Het resultaat is, en dat is een eufemisme van heb ik jou daar, dat de autohandelaar wordt vrijgesproken, zijn twee ton terugkrijgt en daar bovenop een forse schadevergoeding. Bepaald geen bron van inspiratie voor de politie.
Vraag is niet wat het kost, maar wat het oplevert
Laat ik de zaak eens omkeren. Het gaat er dus niet om wat tellerfraude (beter woord eigenlijk) kost, maar wat het oplevert. Net als bij drugs. Het gaat er niet om wat een snuif coke kost, het gaat er om wat handel in drugs oplevert. Valt tellerfraude te vergelijken met handel in drugs. Niet helemaal. En dat is precies waarom de overheid er niets mee doet. Het waarom is niet zo ingewikkeld. Als drugsdealer betaal je geen belasting. Je opereert buiten de reguliere maatschappij. Een autohandelaar doet dat niet. Die betaalt gewoon belasting en dus heeft de overheid geen of weinig interesse. Als er belasting wordt betaald, vindt de overheid alles al snel goed.
Er zijn dagelijks profs op weg om tellers op de zomerstand te zetten. Elk kilometrage kan worden geregeld. Van 168.734 naar 61.428? Prima, 300 euro all-in. Wat dacht u van importauto’s met valse papieren? Als ze een Rolex na kunnen maken, dan kan een lullig document toch ook gemakkelijk worden nagemaakt? Een document waarvan de consument toch niet weet hoe het er uit ziet.
Bij importauto’s wordt gesjoemeld met documenten. Om de auto zo goedkoop mogelijk het land in te krijgen, wordt soms de teller al even aangepast. Van 75.693 naar 257.432 bijvoorbeeld. Dat scheelt aanzienlijk. Eenmaal binnen onze landsgrenzen wordt de teller weer keurig op de oude stand of lager gezet. Eenvoudige trucjes die geld besparen bij het importeren en geld opleveren als de auto met aangepaste kilometerstand wordt verkocht aan de consument die zich graag laat belazeren.
Rotzooi op het internet
Enkele jaren terug beweerde de stichting NAP dat er met auto’s werd geadverteerd waarvan de tellerstanden niet klopten. Er zou zelfs geadverteerd worden met niet bestaande auto’s. Wie controleert het internet? Wie controleert de bedrijven die adverteren? Precies, geen hond. Er zijn websites die alle autobedrijven accepteren, er zijn er die uitsluitend BOVAG-bedrijven laten adverteren. Het belangrijkste is echter de opbrengst, maar als één op de achttien auto’s volgens de NAP geen juiste tellerstand heeft, komen al die auto’s dan van NIET-BOVAG-bedrijven? Dat gelooft toch niemand? Of internet nu inderdaad de zooi is, zoals de NAP stelde, moet wellicht een keertje worden uitgezocht. Deugen doet het niet of in elk geval niet helemaal.
Veel mogelijkheden
Je kunt de NAP eenvoudig bedonderen. Zo worden tellers van shortlease-auto’s die na een jaar 40.000 kilometer hebben gedraaid, gewoon teruggezet naar 6.538 kilometer en vervolgens als demo verkocht. Daar kraait geen haan naar. De fraude met lease-auto’s die worden geëxporteerd met teruggedraaide tellers heeft grootse vormen aangenomen. Niemand heeft er grip op en de voormalige Oostbloklanden consumeren ze grootschalig. Hoe los je tellerfraude dan op? Het antwoord is simpel: tijdelijk terugdringen lukt meestal wel, structureel oplossen nooit. Een Car-Pass is een leuk document, maar als er mee gerommeld kan worden (bijvoorbeeld middels de eerder genoemde shortlease), dan is de waarde ervan betrekkelijk. Als de NAP in bijna twintig jaar geen solide oplossing heeft gevonden, biedt de Car-Pass op termijn ook geen soelaas.
Misschien moeten we bandenleveranciers verplichten om kilometerstanden te melden. Of autobedrijven verplichten om standen door te geven als de remmen worden vernieuwd. Of de uitlaat. Hoe meer meldingen, hoe beter. In elk geval zou er méér gemeld moeten worden dan nu het geval is. De Social Media erin betrekken? Twitter kenteken en kilometerstand en als dat wordt getransformeerd in een databestand, bouw je een leuke historie op. Een blackbox vanuit de fabriek wordt waarschijnlijk weer gekraakt, maar het kan (een tijdje) helpen.
Conclusie
We kunnen vooralsnog doen wat we willen. In Europees verband zou mooi zijn, maar spannen politici zich in als ze worden afgeserveerd door een overheid die per saldo niets doet? Kilometerfraude hoort bij auto’s zolang er kilometers bestaan. Het is niet anders. Enige oplossing is een maandelijkse melding met de blackbox bij het postkantoor. Dan mag je ook meteen de boetes afrekenen die je hebt opgelopen. En zwendelen met je blackbox levert rij-ontzegging van jaren op. Zachte dokters maken stinkende wonden, zeggen ze toch altijd. Tijd voor harde maatregelen. Is gelijk dat gedonder met kilometerheffing opgelost. Daar mag je dan ook maandelijks voor betalen op het postkantoor. Met altijd kloppende kilometerstanden. Gecontroleerd door de overheid, want er valt nu wel iets te halen. Zal ik maar in de politiek gaan?